Μπιχλιμπίδι στον καθρέπτη; Μπορεί να σου κοστίσει το δίπλωμα και 30€

Η λεπτομέρεια που κάνει όλη τη διαφορά βρίσκεται στο άρθρο 85 του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας. Η σχετική διάταξη δεν λέει ότι απαγορεύονται τα αρωματικά, οι σταυροί, τα κομποσκοίνια ή γενικά οτιδήποτε κρέμεται από τον εσωτερικό καθρέπτη. Απαγορεύει την τοποθέτηση ή ανάρτηση μπροστά ή πίσω από το παρμπρίζ, καθώς και την επικόλληση σε αυτό, αντικειμένων που περιορίζουν την ορατότητα του οδηγού.

Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει μία λίστα με απαγορευμένα αντικείμενα. Το ίδιο αρωματικό μπορεί, ανάλογα με το μέγεθος και τη θέση του, να μην δημιουργεί ουσιαστικό πρόβλημα ή να βρίσκεται μέσα στο οπτικό πεδίο και να κρύβει ένα κομμάτι του δρόμου.

Ο ΚΟΚ δεν δίνει στη συγκεκριμένη διάταξη ένα όριο του τύπου «μέχρι τόσα εκατοστά επιτρέπεται». Επομένως, δεν μπορούμε να πούμε ότι ένα αντικείμενο είναι αυτόματα νόμιμο επειδή είναι μικρό ούτε ότι γίνεται αυτόματα παράνομο επειδή κρέμεται από τον καθρέπτη. Το κριτήριο είναι η ορατότητα.

Έχει σημασία επίσης ότι ο νόμος δεν μιλά μόνο για κρεμαστά αντικείμενα. Καλύπτει και όσα τοποθετούνται ή επικολλώνται στο παρμπρίζ, εφόσον περιορίζουν το πεδίο που έχει ο οδηγός μπροστά του.

Εδώ βρίσκεται και το στοιχείο που μπορεί να εκπλήξει περισσότερο τον οδηγό. Η παράβαση της συγκεκριμένης διάταξης του άρθρου 85 κατατάσσεται από τον νέο ΚΟΚ στην κατηγορία Ε1-Β.

Η κατηγορία Ε1 είναι η χαμηλότερη χρηματικά βαθμίδα παραβάσεων και στην υποκατηγορία Ε1-Α το πρόστιμο είναι 30 ευρώ. Όταν όμως η παράβαση είναι Ε1-Β, μαζί με το πρόστιμο επιβάλλεται και διοικητικό μέτρο αφαίρεσης της άδειας οδήγησης για 10 ημέρες.

Έτσι, μια συνήθεια που μοιάζει εντελώς αθώα μπορεί να έχει πολύ μεγαλύτερη συνέπεια από τα 30 ευρώ. Για κάποιον που χρησιμοποιεί καθημερινά το αυτοκίνητο για να πάει στη δουλειά του ή το χρειάζεται επαγγελματικά, το να μείνει δέκα ημέρες χωρίς δίπλωμα είναι προφανώς πολύ σοβαρότερο από το χρηματικό ποσό.

Το κλασικό αρωματικό «δεντράκι» είναι ίσως το πιο αναγνωρίσιμο παράδειγμα, αλλά δεν είναι το μόνο. Από τον εσωτερικό καθρέπτη βλέπουμε συχνά να κρέμονται σταυροί, κομποσκοίνια, χάντρες, κορδόνια, μπρελόκ, μικρά λούτρινα ή άλλα διακοσμητικά.

Όσο μεγαλύτερο είναι ένα αντικείμενο και όσο χαμηλότερα κρέμεται μπροστά από το παρμπρίζ, τόσο αυξάνεται η πιθανότητα να βρίσκεται μέσα στο οπτικό πεδίο. Ένα κρεμαστό αντικείμενο μάλιστα δεν μένει πάντα ακίνητο. Στις στροφές, στο φρενάρισμα ή πάνω σε ανωμαλίες του δρόμου μπορεί να αιωρείται και να περνά στιγμιαία μπροστά από το σημείο που κοιτά ο οδηγός.

Το ίδιο σκεπτικό αφορά αντικείμενα που στηρίζονται με βεντούζα ή κολλούν στο παρμπρίζ. Μία βάση κινητού, για παράδειγμα, δεν γίνεται παράνομη απλώς επειδή υπάρχει στο αυτοκίνητο. Αν όμως έχει τοποθετηθεί σε σημείο όπου η ίδια ή το κινητό που συγκρατεί κόβει σημαντικό μέρος από τη θέα του οδηγού, τότε μπαίνουμε στη λογική της συγκεκριμένης απαγόρευσης.

Υπάρχει και ένας απλός πρακτικός έλεγχος που μπορείς να κάνεις πριν ξεκινήσεις. Κάθισε κανονικά στη θέση οδήγησης και κοίτα τον δρόμο όπως θα έκανες οδηγώντας. Αν ένα αντικείμενο παρεμβάλλεται μπροστά από το οπτικό σου πεδίο, κρύβει πεζό, ποδήλατο, φανάρι ή τμήμα του δρόμου ή κινείται συνεχώς μπροστά στα μάτια σου, η ασφαλέστερη επιλογή είναι να το μεταφέρεις αλλού.

Δεν πρόκειται, μάλιστα, για κάποια αποκλειστικά ελληνική λογική. Στη Βρετανία οι επίσημες οδηγίες για τέτοιες περιπτώσεις αναφέρουν μεταξύ άλλων ως παράδειγμα ακόμη και τη βάση για το GPS όταν εμποδίζει τη θέα του οδηγού. Παράλληλα στην Ισπανία ο οδηγός υποχρεούται να διατηρεί το αναγκαίο πεδίο όρασης και να τοποθετεί τα αντικείμενα έτσι ώστε να μην παρεμβαίνουν στο οπτικό του πεδίο κατά την οδήγηση, είτε το αμάξι είναι σταματημένο είτε φυσικά όταν βρίσκεται εν κινήσει.

Οι ξένοι κανονισμοί και οι εκεί κυρώσεις δεν μεταφέρονται φυσικά στην Ελλάδα. Δείχνουν όμως ότι υπάρχει η ίδια βασική αρχή οδικής ασφάλειας με τη δική μας χώρα. Μπροστά από τα μάτια του οδηγού πρέπει να υπάρχει καθαρό οπτικό πεδίο.

Ένα γούρι, ένα αρωματικό ή οποιοδήποτε διακοσμητικό που κρέμεται από τον εσωτερικό καθρέπτη μπορεί να φαίνεται αθώο, όμως όταν κινείται συνεχώς μέσα στο οπτικό πεδίο του οδηγού, μπορεί να του αποσπάσει την προσοχή ή να κρύψει για κρίσιμα δευτερόλεπτα μέρος του δρόμου.

Το πρόβλημα γίνεται μεγαλύτερο μέσα στην πόλη, όπου ένας πεζός, ποδηλάτης ή μοτοσικλετιστής μπορεί να εμφανιστεί ξαφνικά ακριβώς πίσω από το αντικείμενο που αιωρείται μπροστά στο παρμπρίζ. Μάλιστα, οργανισμοί οδικής ασφάλειας όπως ο ADAC επισημαίνουν ότι ο οδηγός μπορεί να συνηθίσει την παρουσία του αντικειμένου, με αποτέλεσμα το μάτι να μην αντιδρά το ίδιο γρήγορα όταν στο ίδιο σημείο εμφανιστεί πραγματικός κίνδυνος.

Γι’ αυτό και ο ΚΟΚ δεν ενδιαφέρεται για το αν πρόκειται για γούρι, κομποσκοίνι ή αρωματικό, αλλά για το αν περιορίζει την ανεμπόδιστη ορατότητα του οδηγού. Η ασφαλέστερη επιλογή είναι να μην υπάρχει τίποτα κρεμασμένο σε σημείο που παρεμβάλλεται ανάμεσα στα μάτια του οδηγού και στον δρόμο.