Το «τικ-τακ» των φλας είναι ψεύτικο; Γιατί το κρατούν στα νέα αυτοκίνητα;
Το γνώριμο «τικ-τακ» ξεκίνησε ως πραγματικός μηχανικός ήχος, αλλά σε πολλά σύγχρονα αυτοκίνητα παράγεται τεχνητά.
Οι κατασκευαστές εξακολουθούν να το χρησιμοποιούν για να υπενθυμίζουν στον οδηγό ότι έχει ανάψει το φλας.
Τι προβλέπει ο νόμος για τον ήχο και πότε το γρήγορο αναβόσβημα δείχνει βλάβη;
Κάθε φορά που ανάβεις φλας, ακούς το γνώριμο «τικ-τακ». Μόνο που σε πολλά σύγχρονα αυτοκίνητα ο ήχος αυτός είναι ψεύτικος! Δεν προέρχεται από κάποιο μηχανικό εξάρτημα, αλλά παράγεται ηλεκτρονικά, ώστε να θυμίζει τον ήχο των παλιών αυτοκινήτων. Μάλιστα, ορισμένοι κατασκευαστές ξοδεύουν χρόνο και χρήμα για να τον σχεδιάσουν. Για παράδειγμα, η Volvo έφτασε μέχρι το σημείο να ηχογραφήσει κλαδάκια που σπάνε! Γιατί όμως εξακολουθούμε να ακούμε έναν ήχο που δεν είναι πλέον απαραίτητος για τη λειτουργία των φλας; Είναι υποχρεωτικός από τον νόμο; Και τι σημαίνει όταν ξαφνικά αρχίσει να ακούγεται πιο γρήγορα;
Αν σκέφτεσαι αυτοκίνητο
- Στα παλιά αυτοκίνητα το «τικ-τακ» ήταν πραγματικός μηχανικός ήχος. Σήμερα συχνά παράγεται ηλεκτρονικά.
- Η Volvo χρησιμοποίησε ήχους από κλαδάκια έλατου, ενώ η Rivian σχεδίασε έναν ιδιαίτερο ξύλινο χτύπο.
- Ο κανονισμός απαιτεί ένδειξη λειτουργίας των φλας, όχι απαραίτητα τον παραδοσιακό ήχο τους.
- Ο φυσιολογικός ρυθμός είναι 60-120 αναλαμπές το λεπτό. Το ασυνήθιστα γρήγορο φλας μπορεί να προειδοποιεί για βλάβη.
Το «τικ-τακ» ήταν πραγματικό: Το έφτιαχνε ένα εξάρτημα κάτω από το ταμπλό
Στα παλιότερα αυτοκίνητα, το χαρακτηριστικό «τικ-τακ» δεν ήταν σχεδιασμένο ηχητικό εφέ. Προερχόταν από ένα μικρό εξάρτημα που αναβόσβηνε τα φλας.
Στους θερμικούς διακόπτες, ένα μεταλλικό έλασμα θερμαινόταν από το ηλεκτρικό ρεύμα, λύγιζε και διέκοπτε το κύκλωμα. Στη συνέχεια κρύωνε και επανερχόταν στη θέση του, επαναλαμβάνοντας τη διαδικασία. Αργότερα χρησιμοποιήθηκαν ηλεκτρομηχανικά ρελέ, που ανοιγόκλειναν τις επαφές τους.
Κάθε αλλαγή μπορούσε να δημιουργεί ένα πραγματικό «κλικ». Όταν όμως ο έλεγχος των φλας πέρασε στα ηλεκτρονικά συστήματα, αυτός ο μηχανικός ήχος έπαψε να είναι απαραίτητος.
Οι κατασκευαστές, αντί να τον εξαφανίσουν, επέλεξαν σε πολλά μοντέλα να τον αναπαράγουν τεχνητά.
Το «τικ-τακ» ήταν κάποτε αποτέλεσμα της λειτουργίας των φλας. Σήμερα συχνά αποτελεί ξεχωριστό ηχητικό εφέ.
Η Volvo έσπαγε κλαδάκια στο δάσος για να σχεδιάσει τον ήχο του φλας
Η Volvo αποτελεί ένα παράδειγμα του πόση σημασία δίνουν πλέον οι κατασκευαστές ακόμη και στους πιο απλούς ήχους.
Όπως υποστηρίζει, οι ηχολήπτες της βρέθηκαν σε σκανδιναβικό δάσος και ηχογράφησαν εκατοντάδες κλαδάκια έλατου που έσπαγαν. Στη συνέχεια επεξεργάστηκαν τις ηχογραφήσεις για να δημιουργήσουν έναν πιο ήπιο και φυσικό ήχο φλας.
Η αμερικανική Rivian ακολούθησε διαφορετική προσέγγιση. Αντί για τα δύο συνηθισμένα «κλικ», επέλεξε έναν σύντομο ήχο που θυμίζει χτύπημα σε ξύλο και συγχρονίζεται με την αναλαμπή.
Γιατί όμως δεν καταργούν τελείως τον ήχο; Επειδή λειτουργεί ως ακουστική υπενθύμιση ότι το φλας παραμένει ενεργοποιημένο, ακόμη κι όταν ο οδηγός δεν κοιτάζει τον πίνακα οργάνων.
Ο ήχος των φλας δεν εξυπηρετεί πλέον μόνο πρακτικούς σκοπούς. Αποτελεί και μέρος της ακουστικής ταυτότητας του αυτοκινήτου.
Θα μπορούσε το φλας να λειτουργεί χωρίς ήχο; Τι προβλέπουν οι κανονισμοί
Ναι, ένα αυτοκίνητο μπορεί να διαθέτει φλας χωρίς το γνωστό «τικ-τακ», αρκεί να πληροί τις προβλεπόμενες απαιτήσεις.
Ο κανονισμός UNECE R48 προβλέπει υποχρεωτική ένδειξη λειτουργίας των φλας, η οποία μπορεί να είναι οπτική, ηχητική ή συνδυασμός των δύο. Επομένως, η χαρακτηριστική ηχητική ειδοποίηση δεν είναι υποχρεωτική όταν υπάρχει κατάλληλη οπτική ένδειξη.
Ο ίδιος κανονισμός καθορίζει και τη συχνότητα αναβοσβήματος: 90 ± 30 αναλαμπές το λεπτό, δηλαδή από 60 έως 120 σε κανονική λειτουργία.
Αν παρουσιαστεί βλάβη σε κάποιο φλας, επιτρέπεται διαφορετική συχνότητα. Παράλληλα, η ένδειξη λειτουργίας πρέπει να ενημερώνει τον οδηγό για τις προβλεπόμενες δυσλειτουργίες.
Ο νόμος απαιτεί να ενημερώνεται ο οδηγός, όχι να ακούγεται υποχρεωτικά το παραδοσιακό «τικ-τακ».
Το φλας άρχισε να αναβοσβήνει πιο γρήγορα; Πότε υπάρχει πρόβλημα
Αν το φλας αρχίσει ξαφνικά να αναβοσβήνει πολύ γρηγορότερα, ενδέχεται να έχει καεί κάποια λάμπα. Σε πολλά αυτοκίνητα αυτή η αλλαγή ρυθμού λειτουργεί ως προειδοποίηση.
Ο πρώτος έλεγχος είναι απλός. Ενεργοποίησε ξεχωριστά το αριστερό και το δεξί φλας και δες αν λειτουργούν όλα τα εξωτερικά φωτιστικά σώματα. Σε παλιότερα συστήματα, η βλάβη μπορεί να επηρεάζει άμεσα τη λειτουργία του ρελέ. Στα νεότερα, ο ηλεκτρονικός εγκέφαλος μπορεί να εμφανίζει προειδοποίηση στον πίνακα οργάνων.
Ακόμη και η τοποθέτηση λαμπτήρων LED στη θέση συμβατικών μπορεί να προκαλέσει γρήγορο αναβόσβημα, λόγω διαφορετικής ηλεκτρικής κατανάλωσης.
Και αν τα φλας λειτουργούν αλλά δεν ακούγεται τίποτα; Δεν σημαίνει απαραίτητα ότι έχουν χαλάσει. Μπορεί να υπάρχει πρόβλημα μόνο στην ηχητική ειδοποίηση. Αν όμως ο ήχος εξαφανίστηκε ξαφνικά, χρειάζεται έλεγχος, ιδιαίτερα αν δεν λειτουργεί σωστά και η ένδειξη στο ταμπλό.
Ο αλλαγμένος ρυθμός είναι λόγος ελέγχου. Μην βασίζεσαι μόνο στον ήχο, βεβαιώσου ότι λειτουργούν σωστά τα εξωτερικά φλας.
- Ενεργοποίησε ξεχωριστά το αριστερό και το δεξί φλας.
- Έλεγξε αν λειτουργούν όλα τα εξωτερικά φωτιστικά σώματα.
- Παρατήρησε αν υπάρχει προειδοποίηση στον πίνακα οργάνων.
- Αν ο ήχος εξαφανίστηκε ξαφνικά ή ο ρυθμός άλλαξε, ζήτησε έλεγχο.