Σχολικό σταματημένο δεξιά: Μπορείς να περάσεις από αριστερά;
Το σχολικό σταματά με αναμμένα αλάρμ: Πότε απαγορεύεται να το προσπεράσεις;
Τι ισχύει σε δρόμο με δύο λωρίδες ή όταν το λεωφορείο βρίσκεται σε εσοχή;
Πρόστιμο 150 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 20 ημέρες προβλέπει ο ΚΟΚ.
Βλέπεις ένα σχολικό λεωφορείο σταματημένο στη δεξιά πλευρά του δρόμου, με αναμμένα αλάρμ. Μπροστά σου δεν κινείται, ενώ στα αριστερά υπάρχει χώρος για να περάσεις. Επιτρέπεται να το προσπεράσεις ή πρέπει να περιμένεις; Ο Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας προβλέπει ειδική απαγόρευση όταν το σχολικό εξυπηρετεί μαθητές, ακόμη και αν ο δρόμος διαθέτει δύο λωρίδες προς την ίδια κατεύθυνση. Υπάρχουν όμως περιπτώσεις που προκαλούν σύγχυση, όπως όταν το λεωφορείο βρίσκεται σε εσοχή ή όταν δεν έχει αναμμένα αλάρμ. Ας δούμε τι ακριβώς προβλέπεται, ποιες είναι οι ποινές και γιατί ο συγκεκριμένος κανόνας συνδέεται άμεσα με την ασφάλεια των παιδιών.
Αν σκέφτεσαι αυτοκίνητο
- Απαγορεύεται η προσπέραση σχολικού που έχει σταματήσει για μαθητές με αναμμένα αλάρμ, σε δρόμο με μία ή δύο λωρίδες ανά κατεύθυνση.
- Η δεύτερη λωρίδα δεν αποτελεί εξαίρεση από την απαγόρευση.
- 150 ευρώ πρόστιμο και αφαίρεση διπλώματος για 20 ημέρες προβλέπονται για την παράβαση.
- Αν το σχολικό βρίσκεται σε εσοχή ή δεν έχει αλάρμ, χρειάζεται διαφορετική αξιολόγηση των συνθηκών.
- Στη Γερμανία ισχύει διαφορετικός κανόνας, που επιτρέπει υπό προϋποθέσεις τη διέλευση με ταχύτητα βαδίσματος.
Σχολικό σταματημένο με αλάρμ: Πότε απαγορεύεται η προσπέραση;
Η απάντηση βρίσκεται στο άρθρο 21, παράγραφος 3η, του ΚΟΚ (Ν. 5209/2025). Η διάταξη απαγορεύει την προσπέραση όταν σχολικό λεωφορείο έχει σταματήσει σε οδόστρωμα με μία ή δύο λωρίδες κυκλοφορίας προς την κατεύθυνσή του και έχει αναμμένα τα φώτα έκτακτης ανάγκης για την επιβίβαση ή αποβίβαση μαθητών.
Επομένως, δεν επιτρέπεται να παρακάμψεις το σχολικό από αριστερά, θεωρώντας ότι επειδή είναι σταματημένο δεν υπάρχει πρόβλημα.
Παράλληλα, το άρθρο 41 υποχρεώνει τον οδηγό του σχολικού να διατηρεί αναμμένα τα αλάρμ όσο διαρκεί η επιβίβαση ή αποβίβαση.
Όταν το σχολικό αποβιβάζει ή παραλαμβάνει παιδιά με αναμμένα αλάρμ, περιμένεις αντί να επιχειρήσεις προσπέραση.
Αν υπάρχουν δύο λωρίδες ή το σχολικό είναι σε εσοχή, τι ισχύει;
Η συνηθέστερη παρανόηση είναι ότι η απαγόρευση αφορά μόνο στενούς δρόμους. Ο ΚΟΚ όμως αναφέρει ρητά και τα οδοστρώματα με δύο λωρίδες προς την ίδια κατεύθυνση. Συνεπώς, η ύπαρξη αριστερής λωρίδας δεν επιτρέπει από μόνη της την προσπέραση.
Διαφορετική είναι η περίπτωση που το σχολικό βρίσκεται εξ ολοκλήρου σε εσοχή, εκτός οδοστρώματος. Η ειδική διάταξη αναφέρεται σε σχολικό σταματημένο στο οδόστρωμα, επομένως δεν πρέπει να θεωρείται ότι καλύπτει αυτομάτως κάθε εσοχή.
Αν δεν λειτουργούν τα αλάρμ, επίσης δεν πληρούται μία από τις ρητές προϋποθέσεις της συγκεκριμένης απαγόρευσης. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι επιτρέπεται οποιαδήποτε διέλευση, ανεξάρτητα από τους μαθητές και την ορατότητα.
| Περίπτωση | Τι ισχύει |
|---|---|
| Σχολικό με αλάρμ, μία λωρίδα | Απαγορεύεται η προσπέραση κατά την επιβίβαση ή αποβίβαση |
| Σχολικό με αλάρμ, δύο λωρίδες | Ισχύει η ίδια απαγόρευση |
| Σχολικό εξ ολοκλήρου σε εσοχή | Εξετάζονται η πραγματική θέση και οι συνθήκες |
| Σχολικό χωρίς αλάρμ | Ισχύουν οι γενικοί κανόνες ασφαλούς διέλευσης |
| Όχημα από το αντίθετο ρεύμα | Δεν προβλέπεται ίδια γενική απαγόρευση από τη συγκεκριμένη διάταξη |
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται και στη διάκριση ανάμεσα στην προσπέραση και την κίνηση οχημάτων σε παράλληλες σειρές, την οποία ο ΚΟΚ αντιμετωπίζει ξεχωριστά.
Η δεύτερη λωρίδα δεν καταργεί την απαγόρευση. Σε εσοχές και άλλες ειδικές περιπτώσεις εξετάζεις πρώτα τις πραγματικές συνθήκες.
Πόσο κοστίζει η παράνομη προσπέραση σχολικού;
Η παραβίαση της συγκεκριμένης απαγόρευσης κατατάσσεται στην κατηγορία Ε2-Β. Σύμφωνα με τα άρθρα 21 και 108 του ισχύοντος ΚΟΚ, προβλέπεται πρόστιμο 150 ευρώ και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 20 ημέρες.
Δεν τιμωρούνται όμως όλες οι παράνομες προσπεράσεις με τον ίδιο τρόπο. Για ορισμένες ιδιαίτερα επικίνδυνες περιπτώσεις, όπως η προσπέραση πάνω σε σημασμένη διάβαση πεζών, προβλέπονται 700 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 30 ημέρες.
Η διαφορά οφείλεται στην ειδική κατηγοριοποίηση των παραβάσεων και όχι στο ότι η παράνομη προσπέραση σχολικού θεωρείται ακίνδυνη.
Δεν κινδυνεύεις μόνο με χρηματικό πρόστιμο. Μπορεί να μείνεις χωρίς δίπλωμα για 20 ημέρες.
Γιατί το σχολικό είναι πιο επικίνδυνο όταν έχει σταματήσει;
Ο πραγματικός κίνδυνος δεν είναι το ακινητοποιημένο λεωφορείο, αλλά ένα παιδί που μπορεί να εμφανιστεί ξαφνικά μπροστά ή πίσω από αυτό.
Το μεγάλο όχημα περιορίζει την ορατότητα, ενώ οι μικρότεροι μαθητές ενδέχεται να κινηθούν απρόβλεπτα, χωρίς να αντιληφθούν ένα διερχόμενο αυτοκίνητο.
Ενδιαφέρον παρουσιάζει η Γερμανία, όπου ισχύει διαφορετικός κανόνας. Όταν χαρακτηρισμένο σχολικό βρίσκεται σε καθορισμένη στάση με αναμμένα αλάρμ, επιτρέπεται υπό αυστηρές προϋποθέσεις η διέλευση με ταχύτητα βαδίσματος. Ο περιορισμός ισχύει και για τα οχήματα που κινούνται στο αντίθετο ρεύμα κυκλοφορίας του ίδιου δρόμου, ενώ αν υπάρχει κίνδυνος, ο οδηγός οφείλει να περιμένει.
Ακόμη και όταν η διέλευση επιτρέπεται, η παρουσία παιδιών απαιτεί χαμηλή ταχύτητα και ετοιμότητα για άμεσο σταμάτημα.
- Έλεγξε αν το σχολικό έχει αναμμένα αλάρμ και επιβιβάζει ή αποβιβάζει μαθητές.
- Μην θεωρείς ότι η ύπαρξη δεύτερης λωρίδας επιτρέπει την προσπέραση.
- Πρόσεχε ιδιαίτερα για παιδιά που μπορεί να εμφανιστούν μπροστά ή πίσω από το λεωφορείο.
- Αν οι συνθήκες δεν επιτρέπουν ασφαλή διέλευση, περίμενε.